Yayın ve Etik İlkeleri
PDF formatında indirebilirsiniz: Üsküdar Üniversitesi Tasavvuf Araştırmaları Enstitüsü Dergisi Yayın ve Etik İlkeleri
Telif Hakkı ve Yazar Sözleşmesi metnini indirebilirsiniz: Telif Hakkı ve Yazar Sözleşmesi
Açık Erişim Politikası
TAED'in tüm sayı ve ilgili içeriklerine, Budapeşte Açık Erişim Girişimi'nin politikalarına uygun olarak internet üzerinden ücretsiz bir şekilde erişilebilmektedir. Okurlar, ticari olmayan amaçlarla, yayıncı ya da yazardan izin almadan dergi makalelerinin tam metnini okuyabilir, indirebilir, kopyalayabilir, arayabilir ve link sağlayabilir. Açık erişimli makaleler Creative Commons Alıntı-GayrıTicari-Türetilemez 4.0 Uluslararası (CC BY-NC-ND 4.0) olarak lisanslıdır.
İntihal Politikası
İntihal, bir kişinin eserinde başka kişilerin ifade, buluş veya düşüncelerini kaynak göstermeksizin kendisine aitmiş gibi kullanmasıdır. İntihalin her çeşidi, yazarın kendi yayınlarından yaptığı usûlsüz aktarımlar da dahil olmak üzere, çok ciddi bir etik sorundur. Dergiye yapılan başvurular intihal engelleme programı (Turnitin veya iThenticate) ile incelenmektedir. Bu incelemeler sonucu intihal, üçüncü tarafın telif hakkını izinsiz kullanma, yetersiz bildirim veya makalenin yazarlığı ile ilgili sorunlu bir durum tespit edilirse, a) erratum veya corrigendum yayımlama, b) makaleyi yayımdan geri çekme, c) konuyu müellifin kurumuna tebliğ etme şeklinde çeşitli yasal yollara başvurulabilir.
Yayınlanmak üzere gönderilen makalelerin, derginin yazım kurallarına; yanı sıra, yazıldıkları dilin imla, noktalama ve genel kurallarına uygun olmaları beklenmektedir. Dergiye gönderilen makaleler öncelikle editör ve yayın kurulu tarafından söz konusu kriterler çerçevesinde incelenip uygun bulunduktan sonra, çeşitli tarama yazılımları [güncel olarak iThenticate programı] yardımıyla “intihal” taramasından geçirilir. Bibliyografya ve referanslar hariç tutularak, makalenin ana metni için yapılan tarama neticesinde, kaynak göstermeksizin başka metinlerle benzerlik %15 oranını geçmemelidir. %15 ile %20 arasındaki oranlarda yazarla iletişim kurularak durumun düzeltilmesi rica edilebilir. Ancak %20 oranını aşan kaynak gösterimsiz benzerliklerde, makale doğrudan ret edilir. Kaynaklar gösteriliyor olsa dahi benzerlik oranı %30'dan fazlaysa, çalışmanın özgünlük ve alana katkı açısından zayıf olduğu değerlendirilerek makale ret edilebilir.
Yazar(lar),
a) Dergiye gönderilen makalenin, yazar(lar)ın özgün çalışması olduğunu,
b) İlgili yazarların bu çalışmaya bireysel olarak katılmış olduklarını ve bu çalışma için her türlü sorumluluğu aldıklarını,
c) Tüm yazarların sunulan makalenin son halini gördüklerini ve onayladıklarını,
d) Makalenin başka bir yerde basılmadığını veya basılmak için sunulmadığını,
e) Makalede bulunan metnin, şekillerin ve dokümanların diğer şahıslara ait olan telif haklarını ihlal etmediğini,
f) Sunulan makale üzerinde editör kurulu incelemesi ardından başlayan hakem süreci devam ederken süreci aksatmaya dayalı ve keyfî olarak makaleyi geri çekemeyeceğini kabul ve taahhüt ederler.
Yazarlar, Yayıncının bu fikri eseri Creative Commons Atıf-GayrıTicari 4.0 Uluslararası (CC BY-NC-ND 4.0) lisansı ile yayınlamasına izin vermiştir. (CC BY-NC-ND 4.0 lisansı, eserin ticari kullanım dışında her boyut ve formatta paylaşılmasına, kopyalanmasına, çoğaltılmasına ve orijinal esere uygun şekilde atıfta bulunmak kaydıyla izin verir. Ancak eserin yeniden düzenleme, dönüştürme ve eserin üzerine inşa etme dâhil yeni versiyonlarına ve bunların paylaşılmasına izin vermez.)
Yazar(lar)ın veya varsa yazar(lar)ın işvereninin telif dâhil patent hakları, fikri mülkiyet hakları saklıdır.
Yazar(lar) makaleyi çoğaltabilir, posta ve elektronik yol dahil her ortam ve her formatta kopyalayabilir, yeniden dağıtabilir. Makaleden doğan ticari haklar, yazarlara aittir. Makalenin herhangi bir bölümünün başka bir yayında kullanılması ise ancak ve ancak Üsküdar Üniversitesi Tasavvuf Araştırmaları Enstitüsü Dergisi’nin (TAED) yayımcı kuruluş olarak belirtilmesi ve Dergi’ye atıfta bulunulması şartıyla mümkündür.
Dil
Tasavvuf Araştırmaları Enstitüsü Dergisi’nin (TAED) yayın dili Türkçe ve İngilizcedir. Dergi, Mayıs ve Kasım aylarında olmak üzere, yılda iki kez basılı ve online olarak yayımlanan çift-kör hakemli bir dergidir.
Yazarlara Not
Tasavvuf Araştırmaları Enstitüsü Dergisi’nin (TAED) Yayın Kapsamı
Üsküdar Üniversitesi Tasavvuf Araştırmaları Enstitüsü Dergisi (TAED), tasavvuf düşüncesi, tarihî ve edebiyatı konularına, bu konuların felsefî, sosyal ve kültürel, antropolojik ve sanatsal yönleri hakkında yapılan araştırma ve çalışmalara odaklanmıştır.
Dergi, İslam araştırmaları alanında tasavvuf araştırmalarının, İslam Medeniyeti konularında tasavvufi bakış açısının ve Osmanlı tasavvuf düşüncesinin görünürlüğüne ve araştırılmasına akademik katkı sağlamayı amaçlamıştır. Dergi aynı zamanda, farklı disiplinlerin bir araya getirilmesiyle, disiplinlerin bilinen kalıplarıyla sınırlı kalmadan, ortaya çıkan konular üzerinde düşünme imkânlarının artırılmasını hedeflemektedir.
Başvuru Türleri
Yayımlanmak üzere dergiye gönderilen çalışmanın, referans (kaynakça) bölümü hariç, en fazla 8000 kelime içermelidir. Gönderilen çalışma öncelikle yayın kurallarına uygunluk açısından dergi sekretaryası tarafından incelenir. Ardından amaç, konu, içerik, sunuş ve redaksiyon bağlamında Yayın Kurulu tarafından değerlendirilir. Tüm çalışmaların aşağıda belirtilen temel kriterlere uygun olması beklenmektedir:
Özgün olması, daha önceden yapılmış bir çalışma olmaması
Güncel yöntemlerle hazırlanmış olması
Alanına kavram ve metot yönünden yenilikler sunarak katkı sağlaması
Bilimsel yeterliliğinin yüksek olması
Temellendirildiği nazarî dayanakları açık bir biçimde ifade etmesi
Farklı bakış açıları ve düşüncelere yer vermesi
Yazıldığı alan ve hususta başka çalışmaların önünü açacak verimlilikte olması
1. Araştırma Makalesi
Özgün bir çalışmadan elde edilen verilerin ayrıntılı bir biçimde sunulduğu en yaygın makale türüdür. Hipotez, yöntem, sonuç, bulguların yorumlanması ve tartışılması gibi öğelerden oluşur. Çalışmanın, en az 5000 kelime civarında olması gerekmektedir. Çalışma, kör hakemlik süreciyle incelenir.
2. Derleme & Literatür Tarama Makaleleri
Belirli bir konu hakkında yeterli sayıda bilimsel çalışmanın taranıp özetlenmesini, değerlendirilmesini ve bulguların karşılaştırılarak yorumlanmasını içeren makalelerdir. Çalışmanın, en fazla 5000 kelimeden oluşması önerilir. Kör hakemlik süreciyle incelenir.
3. Konferans & Sempozyum Bildirisi
Alanında uzman kişilerin bir araya gelerek belirli akademik hususları farklı boyutlarıyla ele aldıkları ulusal veya uluslararası akademik toplantılarda sunmak üzere kaleme alınan çalışmalardır. Bunların özellikle Türkçe tercümelerine yer verilir. Çalışmanın, en fazla 4000 kelimeden oluşması önerilir. Başvurular Yayın Kurulu tarafından değerlendirilir.
4. Kitap Değerlendirmesi
Derleme veya telif bir eser, bilimsel toplantı ya da makalenin tanıtılmasının yanı sıra değerlendirmeye konu olan çalışmanın konusu ve bu konunun ele alınışı hakkında yapıcı nitelikte eleştirel bir yorum getiren yazılardır. Çalışmanın, 1500 kelimeden oluşması önerilir. Başvurular Yayın Kurulu tarafından değerlendirilir.
5. Diğer Özgün veya Derleme Makaleler/Yazılar
Daha önce başka bir yerde yayınlanmamış özgün veya derleme makaleler kör hakemlik sürecine tâbi tutulmadan Yayın Kurulu (Editörler Kurulu) değerlendirmesiyle dergide yayınlanabilir. Alanlarında tecrübeli araştırmacıların yazıları, spesifik konu başlıkları, Enstitünün ilgi alanları ve bilimsel etkinliklerinin tanıtıldığı yazılar bu kategoride yer alabilir.
Editörlük Politikaları
1. Kör Hakemlik
Tasavvuf Araştırmaları Enstitüsü Dergisi (TAED) çift-kör hakemliğin uygulandığı bir bilimsel araştırma dergisi ve akademik yayındır.
2. Yazarlık
Çalışmanın müellif veya müellifleri “yazar” olarak nitelendirilir. Birden fazla yazar tarafından kaleme alınmış çalışmalarda bir sorumlu yazar tayin edilerek yazarların isim sıralaması vb. konular, bu sorumlu yazarın başvuru esnasında belirttiği şekilde düzenlenir. Yüksek lisans ve doktora tezinden üretilen çalışmalarda tezin yazarı birincil, tezin danışmanı ikincil yazar olarak nitelendirilir. Bunun haricinde çalışmaya yazarlık haricinde teknik ve mâlî destek ve veri toplama gibi konularda destek sağlamış kişi veya kurumlar varsa çalışmanın son kısmında belirtilmelidir. Yazarların, dergiye ulaştırmış oldukları ilgili tüm çıkar çatışması hususlarını beyan etmeleri gerekmektedir.
3. Başvuruların Değerlendirilmesi
Başvurular Yayın Kurulu tarafından değerlendirme sürecine alınır. Dergiye ulaşan çalışmanın ön değerlendirmesi 7 gün içerisinde tamamlanır. Bu ilk inceleme sonunda, gerekli görülmesi halinde, yazara düzeltmeleri yapabilmesi maksadıyla 15 gün ek süre verilir. Yayın kriterlerine uygun olduğu tespit edilen çalışmalar, ilgili kategoride değerlendirmeye alınır. Araştırma makaleleri ve derleme/literatür tarama makaleleri kör hakemlik sürecine tâbidir. Çalışma, ilgili alanda uzman iki hakeme iletilir. Hakemlerin görüşlerinde farklılık bulunmaması halinde, hakemler tarafından talep edilen olası düzeltmeler için yazara 21 gün süre verilir. Hakem görüşlerinde farklılık bulunması halinde ise üçüncü bir hakem görüşüne mürâcaat edilir. Hakemlerden gelebilecek ek süre talepleri de dikkate alınmaktadır. Yazar/yazarlar, mutlak suretle hakemlerin ve ilgili editörün düzeltme, öneri ve eleştiri taleplerini değerlendirmek zorundadır. İştirak etmediği hususları, gerekçeleriyle birlikte yazılı olarak îzah etmelidir.
Yayın Politikaları
1. Yayın Etiği
Dergide yayınlanan herhangi bir çalışmanın yazarları, editörleri ve hakemlerinden oluşan tüm taraflarının, bağlayıcı bir biçimde bilimsel etik kurallarına riâyet etmeleri beklenir. Üsküdar Üniversitesi, etik standartları sağlamak amacıyla tüm süreçlerde COPE’un (Committee on Publication Ethics) belirlediği uluslararası standartları dikkate alır. Belirtilen etik değerler için: https://publicationethics.org/resources/guidelinesnew/principles-transparency-and-best-practice-scholarly-publishing.
Çalışmanın, Tasavvuf Araştırmaları Enstitüsü Dergisi’nde (TAED) yayımlanması amacıyla yazar tarafından dergiye iletilmesiyle başvuru süreci başlar. Bununla birlikte derginin yetkili organlarınca gönderilen yazı üzerinde düzeltme yapmak, yazıları yayımlamak veya yayımlamamak hakkı mevcuttur.
Yazar
Yazarlık: Yazarlar, gönderilen çalışmanın düşüncesine, tasarımına ve yorumlanmasına belirgin bir katkı sağlamış olmalıdır. Belirtilen hususların dışında bir katkı sağlanması durumunda katkının mâhiyeti açıkça belirtilmelidir. Birden fazla yazarı olan bir çalışmada sorumlu yazar, diğer tüm yazarların çalışmanın son halini onayladıklarını ve yayımlanmak üzere dergiye gönderildiğini kabul ettiklerini doğrulamalıdır.
Orijinallik: Yazarlar dergiye mutlak suretle daha önce yayınlanmamış, orijinal çalışmalar göndermelidir. Bu çalışmalarda yararlanılan kaynak ve referansların titizlikle belirtilmiş olması gerekmektedir. Bu konuda sorumluluk tamamen yazara aittir.
Telif ve Çıkar Çatışması: Yazarlar, çalışma esnasında istifade etmiş oldukları finansal destekleri veya diğer olası çıkar çatışmalarını belirtmek zorundadırlar. Çalışma için sağlanmış tüm mâlî destek kaynakları açıkça belirtilmelidir. Yazarlar aynı çalışmayı birden fazla dergide yayınlamamalıdır.
Kör-hakemlik ve Editörlük Süreçlerine İştirak: Yazarların, kör-hakemlik ve editörlük süreçlerinde yazı işleri kurulu ile işbirliği içinde olmaları beklenir. Gerekli görüldüğü hallerde, kendilerine bildirilen düzeltmeleri zamanında yapmaları ve çalışmanın yayınlanmadan önceki son haline onay vermeleri gerekmektedir. Yazar, anonimliği sağlayabilmek adına, gövde metnin herhangi bir yerinde kendini tanıtmamalıdır.
Dürüstlük: Yazarlar, çalışmalarının tamamında doğruluğu temin etmek zorundadırlar. Yayımlanmış makalelerde dikkatten kaçan hataları düzeltmeleri beklenir. Bu düzeltmeler, ayrıca yayımlanır ve düzeltmelerin yapıldığı bilgisi, orijinal çalışmada not olarak verilir. Daha ciddi sorun ve sûistîmaller (örneğin intihal gibi) olması durumunda orijinal çalışma tamamen kaldırılacaktır.
Hakem
Yeterlilik: Hakemler, kendi alanlarında uzman olmalıdır. En az doktora derecesine veya kıdemli bir akademik ünvana sahip olmaları gerekmektedir. Hakemlik yaptıkları alanda yayın çıkarmış olmaları beklenmektedir. Yazıyı değerlendirme hususunda yetersizlik hisseden veya görevi zamanında yerine getiremeyeceğini düşünen seçilmiş hakem, bu konuda editörü bilgilendirmeli ve hakemlik görevinden çekilmelidir.
Telif ve Çıkar Çatışması: Hakemler, olası çıkar çatışması durumlarını Yayın Kurulu’na bildirmelidir. Hakemlerin, son beş yılda dergiye başvuru yapan yazarlarla ortak bir çalışma yapmamış olması gerekmektedir.
Editoryal Değerlendirmelere Katkı: Hakemler, Yayın Kurulu’na destek verir ve yazarın çalışmasını geliştirmesine katkı sağlar. Hakemin bu konudaki sorumlulukları, çalışmanın, ilgili alandaki özgünlüğü ve önemini belirlemek ve yazar tarafından atıf yapılmamış ilgili yayınları belirtmektir.
Nesnellik İlkeleri: Hakemlik süreci, saygılı ve nesnel bir biçimde îfâ edilmelidir. Yazarın şahsen eleştirilmesine müsâade edilmez. Hakemler görüşlerini, gerekçeleriyle birlikte beyan etmelidir.
Gizlilik: Hakemin eline ulaşan çalışma, gizli belge niteliğindedir. Yayın Kurulu’nun yetkilendirmediği herhangi bir kişi veya kurumla paylaşılması kesinlikle yasaktır.
Yayın Kurulu (Editörler Kurulu)
Yazı İşleri Müdürü (İdari Editör): Dergi faaliyetlerinin tamamından sorumludur.
Editörler: Derginin bir baş editörü, bir editörü ve bir de editör yardımcısı bulunur. Tüm yayın süreçleri editörlerce yürütülür.
Editörler yılda iki kez dergiye ulaşan çalışmaları değerlendirmekle görevlidir. Kurul, kör-hakemlik ve değerlendirme süreci ile etik ilkeler gibi dergi yayın politikalarının yürütülmesini sağlar. Yanı sıra akademik dürüstlüğü teşvik ederek yayın öncesi olası intihal durumlarını denetim altına alır. Editör kurulu derginin yayın kuruludur; çift kör hakem süreçleri tamamlanan araştırıma makalelerinin ve derleme/literatür tarama makalelerinin yayınlanmasında hakem kararı esas alınır. Çift kör hakem sürecine tâbi olmayan diğer yazı kategorilerinde yapılan başvuruları Yayın Kurulu değerlendirir ve karar verir.
Sûistîmallerin Belirlenmesi: Yayın Kurulu, olası intihal ve sûistîmal iddialarını yayım öncesi, sırası veya sonrasında değerlendirmekle mükelleftir. Yayın Kurulu hiçbir şart altında sûistîmale göz yummaz, onu teşvik etmez yahut bilerek izin vermez. Sûistîmalin başvuru veya yayım süreci boyunca tespiti durumunda yazara bilgi verilir ve çalışma geri çekilir. Yalnızca küçük hataların tespiti durumunda ise düzeltmeler online dergide çevrimiçi olarak yapılacak, basılı yayında ise bir sonraki sayıda düzeltilmiş haliyle yayımlanacaktır.
Denetime iştirak: Editörler, teslim edilmiş veya yayımlanmış bir çalışma hakkında yapılan etik şikâyetleri ivedilikle değerlendirmek ve gerekli önlemleri almakla yükümlüdür.
Gizlilik: Yayın Kurulu, başvurusu tamamlanmış bir çalışmayla ilgili, çalışmanın yazarı, hakemler, olası hakemler, editör kurulu haricindeki editoryal danışmanlar ve yayıncılar hariç üçüncü şahıslarla bilgi paylaşımı yapamaz.
Telif ve Çıkar Çatışması: Gönderilen çalışmada kullanılan ve henüz yayımlanmamış materyaller, yazarın açık yazılı izni olmadan, herhangi bir editörün kendi çalışmasında kullanılamaz. Kör-hakem değerlendirme süreci sonunda elde edilen imtiyazlı bilgi veya fikirler gizli tutulmalı ve kişisel menfaat sağlamak amacıyla kullanılmamalıdır.
Danışma Kurulu
Danışma Kurulu: Alanlarında uzman üyelerden oluşturulur. Yayın Kurulu gerekli gördüğü durumlarda Danışma Kurulu üyelerinden yayım süreçlerinde bilimsel danışmanlık talep edebilir. Danışma Kurulu üyeleri uzmanlıklarına göre bu konuda gerekli desteği sağlar.
Yazar Beyan Formu: Yapay Zekâ Kullanımı
1. Kapsam ve Amaç
Bu beyan, Tasavvuf Araştırmaları Enstitüsü Dergisi'ne gönderilen çalışmaların hazırlık, değerlendirme ve yayım süreçlerinde Üretken Yapay Zekâ (GenAI) araçlarının etik kullanımına ilişkin kuralları belirler. Bu politika, Yayın Etiği Komitesi (COPE) tarafından belirlenen ilkelere dayanmaktadır.
2. Tanımlar
Üretken Yapay Zekâ (GenAI); ChatGPT, Gemini, Claude ve benzeri, kullanıcı girdilerine yanıt olarak metin, görsel veya diğer içerikleri üretebilen teknolojileri ifade eder.
3. Temel İlkeler ve Standartlar
3.1. Şeffaflık
Yazarlar, çalışmanın herhangi bir aşamasında GenAI kullanmışlarsa bunu açıkça beyan etmekle yükümlüdür.
3.2. Yazarlık ve Sorumluluk
Yapay zekâ araçları "yazar" olarak kabul edilemez ve çalışmanın künyesinde yazar olarak listelenemez. Yazarlar; çalışmanın doğruluğu, özgünlüğü ve bilimsel etiğe uygunluğu konusunda tek sorumlu mercidir.
3.3. Fikri Katkı
GenAI yalnızca dil editörlüğü veya veri görselleştirme gibi teknik destek süreçlerinde kullanılabilir. Temel hipotezlerin kurulması, bulguların yorumlanması ve sonuçların sentezlenmesi doğrudan yazarın fikri emeği olmalıdır.
4. Kabul Edilebilir Kullanım Alanları
Dil ve Üslup Düzenleme: Dil bilgisi kontrolü, akıcılığın artırılması ve akademik üslubun iyileştirilmesi.
Veri Görselleştirme: Ham verilerin grafik veya tabloya dönüştürülmesinde teknik destek (verilerin doğruluğu yazar sorumluluğundadır).
5. Yasaklı Kullanımlar
Veri Üretme: Gerçekte var olmayan veri, kaynakça veya bulguların yapay zekaya ürettirilmesi.
İntihal: Yapay zekâ tarafından üretilen metinlerin, uygun atıf yapılmadan veya yazarın kendi fikri ürünüymüş gibi sunulması.
6. Beyan Zorunluluğu ve Örnek Metin
Yazarlar, makalenin sonuna (Kaynakça öncesine) aşağıdaki formatta bir beyan eklemelidir:
Yapay Zekâ Beyanı: "Bu çalışmanın hazırlanması sürecinde [Araç Adı, Örn: ChatGPT-4] adlı yapay zekâ aracı [Kullanım Amacı, Örn: dilin akıcılığını kontrol etmek] amacıyla kullanılmıştır. Çalışmanın araştırma tasarımı, veri analizi ve sonuç bölümü tamamen yazarlar tarafından oluşturulmuş olup; yapay zekâ çıktılarının doğruluğu ve özgünlüğü yazarların sorumluluğundadır."
7. Editöryal Denetim ve Yaptırımlar
Dergi editörleri, beyan edilmemiş yapay zekâ kullanımından şüphelendiğinde ek inceleme (intihal yazılımları veya teknik analiz) talep edebilir. Etik ihlal tespit edilmesi durumunda COPE rehberliğinde; çalışmanın reddi, yayımlanmışsa geri çekilmesi veya ilgili kurumlara bildirim yapılması süreçleri işletilir.
Okuyucu Tasavvuf Araştırmaları Enstitüsü Dergisi'nde (TAED) yayınlanan bir makalede önemli bir hata ya da yanlışlık fark ettiğinde ya da editöryal içerik ile ilgili herhangi bir şikayeti (intihal, yinelenen makaleler vb.) olduğu zaman taed@uskudar.edu.tr adresine mail atarak şikayette bulunabilir. Şikayetler gelişmemiz için fırsat sağlayacağından şikayetleri memnuniyetle karşılarız, hızlı ve yapıcı bir şekilde geri dönüş yapmayı amaçlarız.